Mấy ngày nay nhiều người vay mua nhà đến ngân hàng để hỏi về việc hạ lãi suất, khiến các ngân hàng vẫn lúng túng chưa có câu trả lời, khi tới cuối tuần qua công văn hướng dẫn về lãi suất thoả thuận do ngân hàng Nhà nước ban hành vẫn chưa đến tay họ.

“Không hiểu tại sao có những công văn như vậy”, tổng giám đốc một ngân hàng thốt lên khi nghe thông tin về công văn 7525 do ngân hàng Nhà nước mới ban hành nhằm hướng dẫn thanh tra ngân hàng Nhà nước chi nhánh TP.HCM về lãi suất thoả thuận.

Khi thanh tra hoạt động cho vay theo lãi suất thoả thuận ở các ngân hàng, các thanh tra bối rối trong việc xác định cá nhân vay mục đích tiêu dùng hay vay sản xuất kinh doanh, nhất là cho vay mua, sửa chữa nhà. Để hướng dẫn, ngân hàng Nhà nước có công văn 7525, chỉ cho phép ngân hàng thương mại áp lãi suất thoả thuận đối với các khoản vay mua nhà mà người vay trả nợ bằng thu nhập từ tiền lương, và không được cho vay lãi suất thoả thuận với người vay có từ 3 – 4 nhà trở lên, nguồn trả nợ là thu nhập một phần từ tiền lương và tiền cho thuê nhà. Theo giải thích của ngân hàng Nhà nước, trường hợp sau là vay kinh doanh nên phải áp dụng theo trần lãi suất đối với sản xuất kinh doanh, với lãi suất trần 10,5%.

Thông tin này đã làm giới ngân hàng bối rối. Ông giám đốc ngân hàng trên thắc mắc, người có 3 - 4 nhà trở lên thì được vay kinh doanh, còn 1 - 2 nhà thì sao? Và 3 - 4 nhà trở lên thì là 3 hay 4 căn nhà? Đó là chưa kể đến việc có thể tạo kẽ hở cho những ai muốn đầu cơ đầu tư, họ vay mua nhà rồi ký hợp đồng cho thuê, để thể hiện trong số nợ trả có nguồn từ cho thuê nhà, để không phải chịu lãi suất thoả thuận. Quan trọng hơn, công văn đưa đến khả năng người giàu sẽ trả lãi suất thấp còn người nghèo trả lãi suất cao? Bởi nhiều người vay tiêu dùng mua, sửa nhà hiện nay là công nhân viên chức sống nhờ vào đồng lương.

Lâu nay cho vay tiêu dùng được hiểu là mục đích sử dụng vốn phục vụ cho tiêu dùng, chứ không ai nói rõ là nguồn trả nợ là từ đâu. Thí dụ, một người vào thành phố làm việc có một căn nhà ở quê, anh ta cho thuê để lấy tiền đó trả cho căn nhà mua ở thành phố. Chuyện đó là bình thường và phổ biến. Vì vậy, trả nợ tiêu dùng có thể từ nguồn, nhiều cách khác nhau.

Vì vậy, giới ngân hàng vẫn chưa hiểu mục tiêu ngân hàng Nhà nước muốn hạn chế lãi suất thoả thuận hay hạn chế cho vay? Bởi nếu muốn hạn chế cho vay phục vụ cho mục đích dài hạn, ngân hàng Nhà nước có thể có nhiều cách, như yêu cầu an toàn vốn tăng lên 15%, các ngân hàng ngay lập tức sẽ giảm cho vay lại.

Sàn Giao Dịch BDS NG.PHI HUNG - Theo Sài Gòn Tiếp Thị